De Eigelsteintorburg, een andere stadspoort

Van de vier nog overeind staande middeleeuwse stadspoorten van Keulen is de Eigelsteintorburg de meest noordelijke. Doordat de poort in een uitgaanswijk op slechts enkele honderden meters vanaf Keulen Hauptbahnhof ligt, is het bovendien een van de meest geziene toeristische attracties van de stad. Ben je in de buurt en ben je geïnteresseerd in de middeleeuwen, dan raad ik je aan langs te gaan om de poort te bekijken.

De Eigelsteintorburg

De Eigelsteintorburg op een regenachtige dag

In dit artikel vertel ik je wat er te zien is bij de Eigelsteintorburg met daarna een stukje over de geschiedenis van de stadspoort. Aan het einde heb ik een kaart toegevoegd.

Milieusticker nodig?

Ga je met de auto naar Keulen? Denk er dan aan dat een milieusticker in Duitse steden verplicht is. Je kunt de sticker als je deze nog niet hebt via dit bestelformulier aanvragen en per post toegestuurd krijgen.

Wat is er te zien bij de Eigelsteintorburg?

Hoewel je als toerist de Eigelsteintorburg niet in kunt, is er vanaf de buitenkant best wat te zien. Zo kun je door de poort heen lopen, net zoals de inwoners van Keulen dit in het verleden deden wanneer ze in de stad aankwamen of vertrokken. De stadspoort bestaat uit twee torens die boven de doorgang met elkaar verbonden zijn. Het onderste deel bestaat uit stevige basaltblokken en het bovenste deel uit trachiet uit de Eifel dat ooit wit van kleur was. Tegenwoordig heeft de poort door de luchtvervuiling helaas een geelgrijze kleur. Aan de zijkant kun je ook nog kleine stukjes van de in de 19e eeuw afgebroken stadsmuur zien.

foto: achterkant van de Eigelsteintorburg

Wrak van de reddingssloep, foto door Gerhard Kemme (onder CC BY 2.0)

Verder kent de Eigelsteintorburg enkele interessante toevoegingen. Aan de achterkant van de poort, in een nis meteen links van de doorgang, vind je bijvoorbeeld een in 1891 bijgeplaatst standbeeld. Het is Der Kölner Bauer van Christian Mohr en staat symbool voor de Keulse opstand van 1288 waarbij de aartsbisschop de stad uit werd gejaagd. Onder de oostelijke toren kun je juist het wrak van een reddingssloep van de SMS Cöln bekijken. Dit was een in Keulen gebouwd oorlogsschip dat in 1914 met bemanning en al in de Noordzee verging.

Geschiedenis van de Eigelsteintorburg

De Eigelsteintorburg werd gebouwd tussen 1228 en 1248. Dit was in een periode dat Keulen snel groeide en de oude, grotendeels uit de Romeinse tijd stammende stadsmuren niet meer voldoende bescherming boden. Het is overigens de tweede stadspoort met deze naam, want van 1106 tot 1228 stond er ongeveer 100 meter naar het zuiden ook al een Eigelsteintorburg. Deze maakte deel uit van tijdelijke uitbreidingen van de Romeinse stadsmuur.

Door de geschiedenis heen was de stadspoort een van de belangrijkste van Keulen. Het was namelijk de meest noordelijke poort van de stad waar de weg naar Neuss begon. Nadat Napoleon Keulen eeuwen later in 1804 veroverde, trok hij ook via deze Eigelsteintorburg de stad binnen. Bij de afbraak van de stadsmuur aan het einde van de 19e eeuw, was de Eigelsteintorburg tenslotte een van de weinige stadspoorten die niet werd ontmanteld. Onder leiding van architect Josef Stübben werd de poort zelfs grondig gerestaureerd. Zo werden aan de voorkant de middeleeuwse schietgaten hersteld.

Eigelsteintorburg tijdens de afbraak van de stadsmuur in 1882

Eigelsteintorburg tijdens de afbraak van de stadsmuur in 1882.

Sinds 1990 is de Eigelsteintorburg in gebruik door de Offene Jazz Haus Schule, die de ruimtes binnenin de stadspoort verhuurd voor bruiloften, zakelijke bijeenkomsten en andere evenementen. Andere nog bestaande stadspoorten zijn de Hahnentorburg, de Severinstorburg en de Ulrepforte.

Bereikbaarheid

Vanaf het hoofdstation van Keulen is het als je de straat Egelstein naar het noorden volgt ongeveer 10 minuten lopen. Dit is de meest voor de hand liggende optie als je met de trein naar Keulen reist. Het is ook mogelijk de Stadtbahn te nemen naar station Ebertplatz (C) op lijnen 12, 15, 16 en 18. Ga je met de auto? Kijk dan naar mijn artikel over parkeren in Keulen.

Algemene informatie

Meer lezen

Behalve de vier bewaard gebleven stadspoorten, is er in Keulen nog veel meer middeleeuwse architectuur te bekijken. Je kunt er in mijn lijst van de bezienswaardigheden van Keulen een overzicht van vinden.

Met de trein naar Keulen?

De Duitse hogesnelheidstrein ICE

De hogesnelheidstrein is een comfortabele en betaalbare manier Keulen te bereiken. Prijzen beginnen al vanaf €20 via NS International, waarbij je ook nog eens op ieder station in Nederland kunt opstappen!